De Wever baÅŸkanlığındaki yeni hükümet emeklilik sisteminde büyük deÄŸiÅŸikliÄŸe gidiyor. Milyonlarca kiÅŸi etkileyecek bu deÄŸiÅŸiklikleri sizler için listeledik.

Belçika hükümeti, emeklilik sisteminin sürdürülebilirliÄŸini saÄŸlamak ve bütçe üzerindeki yükü azaltmak amacıyla kapsamlı bir reform hazırladı. Bu deÄŸiÅŸiklikteki amacın, vatandaÅŸlara temel düzeyde mali güvence saÄŸlarken, çalışma hayatıyla kazanılan emeklilik haklarını daha adil ve tutarlı bir hale getirmek olduÄŸu belirtildi.

Emeklilik sisteminde yapılacak deÄŸiÅŸikliklerden en dikkat çekici olanları ÅŸu ÅŸekilde sıralandı:

1. Erken emeklilikte kesinti, geç emeklilikte prim
Erken emekli olmak isteyenler için "malus" sistemi: EÄŸer kiÅŸi yasal emeklilik yaşından önce emekli olmak isterse, 2040’tan itibaren her yıl için emeklilik maaşından yüzde 5 kesinti yapılacak. 2030’a kadar bu kesinti yüzde 2, 2030-2040 arasında ise yüzde 4 olacak. Özellikle 35 yıl veya daha az çalışanlar bu kesintilerden daha fazla etkilenecek.

Geç emekli olmak isteyenler için "bonus" sistemi: Yasal emeklilik yaşının üstünde çalışmaya devam edenler her yıl için emeklilik maaşına yüzde 5 ek ödeme alacak. Bu bonus sistemi de kademeli olarak artırılacak: 2030’a kadar yüzde 2, 2030-2040 arasında yüzde 4, 2040’tan itibaren yüzde 5 olacak.

2. Çalışılmayan sürelerin sınırlanması
Åžu anda çalışanların emeklilik haklarının yaklaşık üçte biri, fiilen çalışmadıkları hastalık, doÄŸum izni, iÅŸsizlik veya erken emeklilik gibi dönemlere dayanıyor. Yeni düzenlemeyle, bu tür sürelerin toplam kariyerin yüzde 40’ını aÅŸmaması gerekecek (2027 itibarıyla). 2031’den sonra bu oran yüzde 20’ye düÅŸürülecek.

Hastalık ve doÄŸum izni gibi süreler yine hesaba katılacak, ancak uzun süreli iÅŸsizlik, erken emeklilik ve diÄŸer istisnai durumlar daha az etki edecek.

3. Uzun çalışma hayatına erken emeklilik hakkı
En az 42 yıl çalışanlar, 2027’den itibaren 60 yaşında erken emekli olabilecek. Ancak her yıl en az 234 gün fiilen çalışılmış olması ÅŸartı aranacak. Bu düzenleme özellikle uzun yıllar kesintisiz çalışan iÅŸçiler için bir avantaj saÄŸlayacak.

4. YaÅŸlılık gelir güvencesi (IGO) için sıkı kurallar
Aylık geliri 1.549 euro’nun altında olan yalnız yaÅŸayanlar veya 1.032 euro’nun altında gelire sahip olan birlikte yaÅŸayanlar, devletin saÄŸladığı ek yardımdan (IGO) yararlanabilecek. Ancak bu yardımdan faydalanmak için kiÅŸinin en az 5 yıl kesintisiz olarak Belçika’da ikamet etmiÅŸ olması ÅŸartı getirilecek.

Ayrıca, IGO yardımı alan kiÅŸilerin yurtdışında uzun süre kalmaları durumunda daha sıkı kontroller uygulanacak ve bu durum yardımı kesintiye uÄŸratabilecek.

5. Dul ve yetim maaşında sınırlandırmalar
Mevcut sistemde dul ve yetimlere saÄŸlanan "overlevingspensioen" (ölümden sonra verilen maaÅŸ), birçok kiÅŸi için pasiflik ve yoksulluk riski yaratıyor. Bu nedenle bu maaÅŸ kaldırılacak ve yerine geçici bir destek getirilecek.

Bu destek 2 yıl ile sınırlı olacak, ancak küçük çocukları olan dul ve yetimler için bu süre 3-4 yıla kadar uzatılabilecek. Bu yeni destek modeli, kiÅŸilerin iÅŸ gücüne geri dönmesini teÅŸvik edecek.

6. Ek emeklilik sistemi geniÅŸletilecek
2035’e kadar iÅŸverenler, çalışanlarına en az yüzde 3 oranında katkı yaparak ek emeklilik saÄŸlamalı. Bu katkılar, özellikle özel sektör çalışanları ve sözleÅŸmeli kamu çalışanları için ek gelir anlamına gelecek.

Uzun vadede, sabit kadrolu memurlar da bu ek emeklilik sistemine dahil edilecek. Böylece emeklilikteki gelir eÅŸitsizliÄŸi azaltılacak.

7. Erken emeklilik  (Vervroegd pensioen) sisteminde eÅŸitlik saÄŸlanacak
Åžu anda farklı meslek grupları için erken emeklilik ÅŸartları deÄŸiÅŸiyor. Yeni düzenlemeyle, çalışanlar, memurlar ve serbest meslek sahipleri için aynı koÅŸullar geçerli olacak.

2027’den itibaren erken emeklilik için sadece 156 günlük (6 ay) aktif çalışma gerekecek ve her yıl daha fazla çalışarak emekliliÄŸe hak kazanma dönemi geniÅŸletilecek.

8. Memur emekliliklerinde kapsamlı reform
Askerler ve demiryolu çalışanları gibi belirli meslek grupları için düÅŸük emeklilik yaÅŸları kademeli olarak artırılacak. ÖrneÄŸin, askeri personel için emeklilik yaşı her yıl 1 yıl artırılarak genel emeklilik yaşına eÅŸitlenecek.

Perequatie uygulaması (memur maaşlarının enflasyon dışında ek zam alması) tamamen kaldırılacak. Bunun yerine genel endeksleme ve ek emeklilik katkıları ile denge sağlanacak.
©Sonhaber.eu