Ä°kinci Dünya Savaşı'nın ardından doÄŸu ve batı olarak bölünen Almanya'da Berlin’i ikiye ayıran SoÄŸuk SavaÅŸ'ın sembolü Berlin Duvarı’nın yıkılışının üzerinden 33 yıl geçti.

~“Utanç Duvarı” olarak nitelendirilen Berlin Duvarı’nın 9 Kasım 1989'de yıkılması yakın tarihte önemli dönüm noktalarından birisini teÅŸkil ediyor.

Ä°kinci Dünya Savaşı'ndan galip çıkan ABD, Ä°ngiltere, Fransa ve Sovyetler BirliÄŸi, Almanya ve Berlin'i dörde böldükten sonra ABD, Ä°ngiltere ve Fransa'nın kontrolündeki bölgelerin yönetimleri birleÅŸtirilerek 1949'da Federal Almanya Cumhuriyeti (Batı Almanya) kuruldu.

Sovyetler BirliÄŸi'nin kontrolündeki bölgede ise siyasi yapısı Sovyet Sosyalist sisteme dayanan Demokratik Almanya Cumhuriyeti (DoÄŸu Almanya) tesis edildi.

Batı Almanya refah seviyesini artırırken DoÄŸu Almanya’nın ekonomik açıdan geliÅŸmemesi üzerine on binlerce genç Batı Almanya'ya kaçmaya baÅŸladı. Bunun önüne geçmek isteyen DoÄŸu Almanya yönetimi önce kendi çevresini dikenli tellerle kapattı. Bu dikenli teller kaçışları engellemeyince 1961'de 3,6 metre yüksekliÄŸinde Berlin Duvarı inÅŸa edildi.

SoÄŸuk Savaşın sembolü haline gelen ve kentin ortasından da geçen Berlin Duvarı ÅŸehir içinde yaklaşık 44, çevresinde ise 112,7 kilometre uzunluÄŸunda örüldü.

28 yıl varlığını sürdüren Berlin Duvarı’nın etrafında yoÄŸun güvenlik önlemleri alındı. GeliÅŸen süreçte gözetim kuleleri, ölüm ÅŸeridi ve iç duvar gibi deÄŸiÅŸik unsurlar eklenerek geniÅŸletildi. DoÄŸu ile Batı Berlin arasında 8 sınır geçiÅŸ kapısı bulunan duvar boyunca 300’ün üzerinde gözetim kulesi yapıldı ve yaklaşık 11 bin 500 asker ve polis görev yaptı.

Bu önlemlere raÄŸmen çok sayıda DoÄŸu Almanya vatandaşı “Batı’ya” geçmeyi denedi.
Duvarın yıkıldığı 9 Kasım 1989'a kadar 5 binin üzerinde kiÅŸi duvarı aÅŸarak Batı Almanya'ya geçmeyi baÅŸarırken, en az 138 kiÅŸi bu giriÅŸim sırasında hayatını kaybetti.

YIKILMASIYLA SOÄžUK SAVAÅž DA BÄ°TTÄ°

Polonya'da sendika eylemleri ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler BirliÄŸi (SSCB) Devlet BaÅŸkanı Mihail Gorbaçov'un izlediÄŸi politikanın sonucunda eski DoÄŸu Bloku ülkelerinde baÅŸlayan reform süreci Polonya, Macaristan ve eski Çekoslovakya gibi ülkeleri etkiledi.

Bu geliÅŸmeler DoÄŸu Almanya'ya da tesir etti ve insanlar özgürlük için sokaklara çıktı. Batı Almanya'ya geçmek isteyenler Prag, BudapeÅŸte ve VarÅŸova'daki Alman büyükelçiliklerine baÅŸvurdu. Bu geliÅŸmeler DoÄŸu Alman yönetimini bir seyahat düzenlemesi yapmaya zorladı.
DoÄŸu Almanya’yı yöneten Sosyalist Birlik Partisi (SED) Sözcüsü Günter Schabowski’nin, 9 Kasım akÅŸamı seyahat düzenlemesinin hemen yürürlüÄŸe gireceÄŸini açıklamasının ardından halk geçiÅŸ noktalarına akın etti. Aynı gece halk duvarın üzerine çıkarak yıkmaya baÅŸladı.
Berlin Duvarı'nın 9 Kasım 1989'da yıkılması dünyada SoÄŸuk SavaÅŸ'ın da sona ermesini beraberinde getirdi.

Daha sonraki süreçte 3 Ekim'de iki Almanya birleÅŸti, Avrupa BirliÄŸi de eski DoÄŸu Blokunda bulunan Avrupa'daki ülkeleri bünyesine katarak geniÅŸledi.

Bugün Berlin'in çeÅŸitli yerlerinde Berlin Duvarı'nın kalıntılarını görmek mümkün.
”Utanç Duvarı”nın iki tarafında yaÅŸayan Berlinliler de söz konusu dönemi acısı ve tatlısıyla hatırlıyor. (AA)