Azerbaycanlılar, Ermeni güçlerin 26 Åžubat 1992'de Hocalı'da kadın, çocuk ve yaÅŸlı gözetmeksizin yaptığı katliamın kurbanlarını anıyor.

~~Hocalı Katliamı'nın üzerinden 29 yıl geçti fakat acısı bugün de Azerbaycanlıların kalbinde tazeliÄŸini koruyor. Ancak bu yıl, önceki yıllara göre Hocalı'ya daha farklı bir bakış açısı mevcut.

Her yıl Hocalı'yı maÄŸlup halk olarak anan Azerbaycanlılar, ordularının geçen yıl kazandığı zafer nedeniyle artık ÅŸehitlerini maÄŸrur ve galip bir halk olarak anıyor.

Ä°nsanlık tarihine kara bir leke olarak yazılan bu katliam, hiçbir zaman unutulmayacak olsa da iÅŸgal altındaki toprakların kurtarılması, Azerbaycanlıların kalbine su serpip teselli oldu.

Azerbaycanlıların ÅŸimdi tek istediÄŸi, Hocalı Katliamı'nın faillerinin yargı önüne çıkartılması ve adaletin yerini bulması.

Azerbaycan Milli Meclisi BaÅŸkan Yardımcısı Adil Aliyev, Hocalı'da yaÅŸananların, insanlık tarihindeki en büyük suçlardan biri olduÄŸunu, aynı zamanda uluslararası hukukun bu yaÅŸananları "soykırım" olarak tanımaya olanak saÄŸladığını bildirdi.

Aliyev, AA muhabirine yaptığı açıklamada, Hocalı'da yaÅŸananların, 1949 Cenevre SözleÅŸmelerinin, BirleÅŸmiÅŸ Milletlerin (BM) Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması SözleÅŸmesi, Sivil ve Siyasi Haklar SözleÅŸmesi, Ä°ÅŸkence ve DiÄŸer Zalimane, Ä°nsanlık Dışı veya Onur Kırıcı Muamele veya Cezaya Karşı SözleÅŸme, Çocuk Hakları SözleÅŸmesi gibi çok sayıda sözleÅŸmenin ciddi ihlali anlamına geldiÄŸini belirtti.

2. Dünya Savaşı sonrasında kurulan Nürnberg Mahkemesi, Eski Yugoslavya Uluslararası Ceza Mahkemesi ve Ruanda Uluslararası Ceza Mahkemesini örnek gösteren Aliyev, Hocalı için de benzer yargı sürecinin gerçekleÅŸtirilmesi gerektiÄŸini vurguladı.

Aliyev, Ermenistan eski CumhurbaÅŸkanı Serj Sarkisyan'ın "Hocalı'ya kadar Azerbaycanlılar bizim sivilleri öldürmeyeceÄŸimizi düÅŸünüyordu fakat Hocalı ile birlikte biz bu algıyı kırdık." ÅŸeklindeki mülakatını hatırlatarak "Bu mülakat, Ermeni güçlerin Hocalı'da yaÅŸananları bilinçli ÅŸekilde yapmalarının kanıtıdır. Hocalı'da, insanlığa karşı en ağır suç olan soykırım suçu iÅŸlenmiÅŸtir. Azerbaycan halkının istediÄŸi tek ÅŸey Hocalı konusunda adaletin yerini bulmasıdır." ifadelerini kullandı.

Hocalı'da neler oldu

Sovyetler BirliÄŸi'nin dağılmasıyla Azerbaycan'a karşı toprak iddiasında bulunmaya baÅŸlayan ve saldırıya geçen Ermeniler, 1991'in son günlerinde ablukaya aldıkları, bölgenin tek havaalanına sahip ve stratejik önem taşıyan Hocalı'yı ele geçirmek için harekete geçti.

Aylar süren saldırılarını 25 Åžubat 1992'de yoÄŸunlaÅŸtıran Ermeniler, gece, Sovyet Rus ordusunun o zaman Hankendi'de bulunan 366. motorize alayının da yardımıyla üç koldan saldırdı.

Sadece iÅŸgalle yetinmeyen Ermeniler, sivilleri toplu ÅŸekilde katlederek esirlere acımasızsa iÅŸkence yaparak 20. yüzyılın en kanlı katliamlarından birine imza attı. O dönemde çekilen görüntüler ve fotoÄŸraflar, katliamın büyüklüÄŸünü ortaya koyuyor.

Daha önce 7 bin kiÅŸinin yaÅŸadığı Hocalı'da savunmasız durumdaki 106'sı kadın, 70'i yaÅŸlı, 63'ü çocuk 613 Azerbaycan vatandaşı hayatını kaybetti. Katliamdan 487 kiÅŸi ağır yaralı olarak kurtuldu, Ermeni güçleri 1275 kiÅŸiyi esir aldı, bunların 150'sinden hala haber alınamadı.

Avrupa Ä°nsan Hakları Mahkemesinin 22 Nisan 2010 tarihli kararında, Hocalı'da yaÅŸananlar, savaÅŸ suçları veya insanlık aleyhine suçlarla eÅŸdeÄŸer eylemler olarak görülüyor.

Bugüne kadar 15 ülkenin parlamentosu ve ABD'nin 16 eyaletinin meclisi Hocalı'da yaÅŸananları kınayan ve soykırım olarak gören kararları kabul etti.

Hocalı'da yaÅŸananları dünyaya duyurmaya devam eden Azerbaycan, uluslararası toplumdan suçluların cezalandırılmasını talep ediyor.