ABD'ye ait USS Wasp (LHD 1) helikopter ve uçak taşıma kapasiteli amfibi hücum gemisi, geçen hafta Limasol Limanı'na demirledi. Ardından Ä°ngiltere'ye ait amfibi hücum gemileri ada açıklarına geldi.

Geçen hafta bir sörfçünün, Limasol yakınlarında hangi ülkeye ait olduÄŸu bilinmeyen denizaltı görüntülemesi, Güney Kıbrıs'taki askeri yığınağın sanılandan çok daha fazla olduÄŸu yönünde tartışmalara yol açtı.

ABD'ye ait Ä°srail'e yakıt taşıyan Overseas Santorini adlı geminin, Limasol Limanı'na ikmal yapmak üzere geleceÄŸi iddialarına, Kıbrıslı Hukukçular Grubu ile ana muhalefetteki AKEL Partisi tepki gösterdi.

Overseas Santorini'nin GKRY'de hiçbir limanı kullanmasını istemediklerini açıklayan Kıbrıslı Hukukçular Grubu, Ä°srail ile iÅŸbirliÄŸinin derhal durdurulmasını isteyerek, "Soykırıma liman yok" adıyla kampanya baÅŸlattı.

Bazı sendikalar tarafından desteklenen kampanya çerçevesinde aktivistler de Limasol'da protesto gösterileri düzenledi.

Yabancı ülke gemilerinin ziyaretleri ÅŸubattan bu yana sürüyor

Åžubat 2024'te amfibi hücum gemisi USS Bataan (LHD 5) Larnaka Limanı'nı ziyaret ederken, mayıs ayında ABD donanmasına ait bir denizaltının ardından USS Arleigh Burke savaÅŸ gemisi bir süreliÄŸine GKRY'ye geldi.

Temmuzda DoÄŸu Akdeniz'de görev yapan ABD 6. Filo'ya baÄŸlı USS Arleigh Burke isimli güdümlü füze destroyeri ile USS Roosevelt gemisi GKRY'nin Limasol Limanı'nı ziyaret etti.

- Kara ve hava gücü yığınağı da artıyor

GKRY'ye gelen Batılı deniz kuvvetlerinin yanı sıra kara ve hava gücü konusunda da yığınakların arttığı bildiriliyor.

Ä°ngiltere'nin adadaki egemen üslerine Ä°srail'in Gazze'ye yönelik saldırılarının baÅŸladığı 7 Ekim'den bu yana takviye komandolar gönderildiÄŸi ileri sürülüyor.

Havargi gazetesinin göre, Ä°ngiltere'ye ait AÄŸrotur Havaalanı'nda 1000'den fazla komando hazır bekletiliyor.

Rum Savunma Bakanı Vasilis Palmas, "dost ve müttefik ülkeler" olarak tanımladığı ABD, Kanada, Almanya, Fransa'nın GKRY'deki askeri varlığını son açıklamasıyla kabul etti.

Kanada, Almanya ve Ä°sveç'in uçar ve yüzer kapasiteleri ile Lübnan'dan olası bir durumda vatandaÅŸlarını tahliye etmek üzere GKRY'de bulundukları belirtildi.

ABD ve Ä°ngiltere'nin GKRY'deki hava gücü hareketlerinin de son dönemde yoÄŸunlukla arttığı ileri sürülüyor.

Ä°ngiliz üslerinden kalkan uçaklar ve yeni lojman inÅŸası

Ä°ngiltere'ye ait bazı üslerin Ä°srail'e istihbarat ve hava desteÄŸi saÄŸladığı iddia edilirken, nisanda da Ä°ran'ın Ä°srail'e saldırısı sırasında Ä°ngiltere'ye ait savaÅŸ ve erken uyarı uçakları Ä°srail'in savunmasında önemli rol oynadı.

Ä°ngiltere toprağı sayılan Kıbrıs'taki egemen üsler AÄŸrotur ve Dikelya, Yemen'de Ä°ran destekli Husilerin bombalanması sürecinde etkin olarak kullanılıyor.

Üslerdeki personel sayısının artmasından dolayı Ä°ngiltere'nin üslere yeni lojmanlar yaptığına iliÅŸkin haberler, Rum basınında yer alıyor. Ä°ngiltere ise yeni lojmanların yenileme ve deprem riski nedeniyle inÅŸa edildiÄŸini savunuyor.

Amerikan güçlerinin adadaki askeri varlığı

ABD uçaklarının Ä°srail'in Gazze'ye yönelik saldırılarını desteklemek üzere 7 Ekim 2023'ten itibaren Ä°ngiliz üslerinden Ä°srail'e gizlice uçak gönderdiÄŸi de öne sürülüyor.

ABD'nin GKRY üzerinden Ä°srail'e silah desteÄŸi saÄŸladığı iddiası ve adadaki varlığına tepki gösteren aşırı solcu ana muhalefet partisi AKEL, Amerikan güçlerinin, adada Ä°ngiliz üsleri içinde ve dışında toplanmaya devam etmesinin tehlikeleri ve endiÅŸeleri artırdığına iÅŸaret ediyor.

Geçen ay GKRY Savunma Bakanı Vasilis Palmas'ın yapım aÅŸamasında olduÄŸunu açıkladığı helikopter üssüne, ABD ordusunun "Chinook" tipi helikopterlerinin konuÅŸlandırılacağı iddia edilmiÅŸti.

Askeri yığınağın temel amacı İsrail'in "himaye" edilmesi

BahçeÅŸehir Üniversitesi Stratejik AraÅŸtırmalar Merkezi (SAM) BaÅŸkanı Abdullah AÄŸar, konu ile ilgili AA muhabirine deÄŸerlendirmelerde bulundu.

AÄŸar, 7 Ekim sonrasındaki süreçte ABD, Ä°ngiltere ile Fransa'nın ve bazı müttefiklerinin savaÅŸ gemilerinin DoÄŸu Akdeniz'de boy gösterdiÄŸinin görüldüÄŸünü belirterek, "DoÄŸu Akdeniz, Kızıldeniz, Babu'l Mendep BoÄŸazı, ardından Hint Okyanusu, Basra Körfezi ve oradaki Hürmüz BoÄŸazı; yani bakıldığı zaman Batı, müttefikleriyle birlikte; savaÅŸa angaje olan müttefikleriyle birlikte bütün Arap Yarımadası'nı denizlerden kuÅŸattı." dedi.

Buradaki temel amacın Ä°srail'in "himaye" edilmesi olduÄŸunu ve bunun ÅŸu ana kadar baÅŸarıldığını söyleyen AÄŸar, söz konusu ülkelerin "çalışmaları gereken çok farklı savaÅŸ projeksiyonları" olduÄŸu deÄŸerlendirmesinde bulundu.

AÄŸar, Lübnan ile Yemen'in yanı sıra Irak ve Suriye'dekiler baÅŸta olmak üzere "Ä°ran'ın vekilleri ve Ä°ran'ın" da bir savaÅŸa dahil olma riski olduÄŸuna deÄŸinerek, "Bir diÄŸer tarafıyla da kendi eksenlerinde duran müttefiklerinin kırılganlaÅŸması ve baÅŸka eksene kaymayla ilgili ortaya çıkan riskler var." diye konuÅŸtu.

ABD'nin bölgeye çok büyük hava, kara, deniz ve denizaltı yığınağı getirdiÄŸine iÅŸaret eden AÄŸar, bölgedeki yapılanmaların "olası bütün senaryolara" hazırlık olduÄŸu tespitinde bulundu.

AÄŸar, " (Müttefikler) Ä°nisiyatifi elinde bulundurmak için bu görev gruplarını hem savunma maksadıyla hem saldırı maksadıyla hem insani maksatla hem de kamu diplomasinin maksadıyla kullanacak." ifadesini kullandı.

Gazze'deki durumun Yunanistan ve GKRY tarafından mali, askeri ve jeopolitik alanlarda "fırsat" olarak görüldüÄŸünü de dile getiren AÄŸar, bu nedenle Batılı ülkelerin gemilerine, uçaklarına, askeri yığınağına alan açtıklarını sözlerine ekledi.

"Kıbrıs'ın bir 'barış adası' olabilmesi bu üsler burada bulunduÄŸu müddetçe mümkün deÄŸil"

BaÅŸkent Üniversitesi Kıbrıs Türk Tarihi AraÅŸtırmaları Merkezi Müdürü Doç. Dr. Mehmet Balyemez, DoÄŸu Akdeniz ve Kıbrıs'ın birbirinden ayrı düÅŸünülemeyeceÄŸini belirterek, "DoÄŸu Akdeniz dediÄŸiniz zaman Orta DoÄŸu'yu, Türkiye'yi, Kuzey Afrika'yı, SüveyÅŸ Kanalı'nı, Ä°srail'i hep beraber düÅŸündüÄŸümüzde Kıbrıs, DoÄŸu Akdeniz'in ileri karakolu pozisyonundadır. Dolayısıyla DoÄŸu Akdeniz'deki geliÅŸmeler neredeyse 200 yıldır sürekli sıcaktır." dedi.

Kıbrıs'ın DoÄŸu Akdeniz'deki üçüncü büyük ada olduÄŸuna, Ada'nın Orta DoÄŸu'nun batı kıyılarına, Ä°srail ve Mısır'a yakınlığından dolayı öneminin arttığına iÅŸaret eden Balyemez, Ä°ngiltere'nin adadaki egemen üslerine iliÅŸkin ÅŸunları kaydetti:

"Ä°ngiltere'nin Güney Kıbrıs Rum Yönetimi sınırları içinde AÄŸrotur ve Dikelya'da iki egemen üssü bulunmakta. Bu üsler aÅŸağı yukarı yetmiÅŸ yıldır Kıbrıs'ta var. Yani bugün için bu üsler orada kurulmuÅŸ da askeri hareketlilik varmış gibi düÅŸünülmemesi gerekiyor. Ä°ngiltere Ada'da iki operasyonel üs kurmuÅŸtur. Bu üslerin hukuki dayanağı 1960'ta kurulan Kıbrıs Cumhuriyeti anayasasında yer almıştır. Yani burası egemen üsler bölgesidir ve yasaması, yürütmesi, yargısı, Kıbrıs'taki hükümetlerden ayrıdır."

Balyemez, üslerden birinin askeri harekat üssü olarak diÄŸerinin ise istihbarat merkezli kullanıldığına da iÅŸaret ederek, Ä°ngiltere'nin Ä°srail'in Gazze'ye yönelik saldırılarında bu üslerden Ä°srail'e istihbarat desteÄŸi verdiÄŸini ve Hizbullah Hareketi Genel Sekreteri Hasan Nasrallah'ın Ä°ngiliz üslerinden gelecek saldırı karşısında bu üslerin hedef olacağı tehdidini hatırlattı.

Mehmet Balyemez, "KurulduÄŸu andan itibaren aslında bu adadaki üsler Kıbrıs'ın güvenliÄŸi için bir tehdit. Yani Kıbrıs'ın bir 'barış adası' olabilmesi bu üsler burada bulunduÄŸu müddetçe mümkün deÄŸil." deÄŸerlendirmesini yaptı.